Veelgestelde vragen

Een gedoogplicht is een besluit van de overheid waarmee een eigenaar of gebruiker van grond wordt verplicht om bepaalde werkzaamheden of voorzieningen op zijn grond toe te staan. Denk bijvoorbeeld aan de aanleg van een waterberging, een dijkversterking, een leiding of andere werkzaamheden die nodig zijn voor een publiek belang.

Bij een gedoogplicht blijft de grond in eigendom van de eigenaar. Dat is een belangrijk verschil met onteigening, waarbij het eigendom overgaat naar de overheid of een andere partij.

Wanneer iemand schade lijdt door een gedoogplicht, bestaat in beginsel recht op een vergoeding van die schade. Daarbij gelden andere regels dan bij onteigening, nadeelcompensatie of planschade. De vaststelling van deze schadevergoeding vraagt vaak om specialistische kennis van het bestuursrecht, vastgoed, landelijk gebied en waardering van schade.

Voorbeeld

Een waterschap versterkt een dijk en legt daarvoor tijdelijk een werkterrein aan op een deel van uw perceel. U blijft eigenaar van de grond, maar u kunt dit deel gedurende langere tijd niet gebruiken. Ook kunnen gewassen, bedrijfsvoering of bereikbaarheid worden geraakt. De overheid kan in zo’n situatie een gedoogplicht opleggen. De schade die hierdoor ontstaat, komt in beginsel voor vergoeding in aanmerking.

Overheidsmaatregelen zijn soms noodzakelijk voor het algemeen belang, maar kunnen voor individuele burgers of bedrijven financiële schade veroorzaken. Wanneer die schade onevenredig zwaar op één persoon of een beperkte groep drukt, kan recht bestaan op een schadevergoeding van de overheid. Deze vergoeding wordt nadeelcompensatie genoemd.

Onteigening is mogelijk om bijvoorbeeld een weg, spoorlijn of een nieuwbouwwijk aan te leggen. De overheid verkrijgt door de onteigening het eigendomsrecht. De eigenaar en eventuele andere rechthebbenden hebben recht op een volledige schadeloosstelling. Alvorens te kunnen onteigenen, is de overheid verplicht om eerst in goed overleg (minnelijk) te trachten de grond inclusief eventuele woning of andere gebouwen te verwerven. De DOBS-deskundige is bij uitstek de specialist om de schadeloosstelling te bepalen.

De overheid besluit een dijk te versterken om een gebied beter te beschermen tegen overstromingen. Voor de uitvoering moeten maandenlang werkzaamheden plaatsvinden vlak voor uw woning. Hierdoor is uw woning minder goed bereikbaar en daalt tijdelijk de omzet van uw naastgelegen bed & breakfast. Hoewel de werkzaamheden rechtmatig zijn en in het algemeen belang plaatsvinden, kan de schade voor u aanzienlijk groter zijn dan voor anderen. In dat geval kunt u mogelijk aanspraak maken op nadeelcompensatie.